“Może sobie coś myśli w środku, ale nam tego nie pokazuje”: dynamika stosunków sąsiedzkich między społecznościami azerbejdżańską i ormiańską w wieloetnicznym regionie Gruzji po wojnie o Górski Karabach w 2020 roku
DOI:
https://doi.org/10.11649/sn.3208Słowa kluczowe:
Gruzja, mniejszość azerbejdżańska, Kvemo Kartli, gmina Marneuli, Południowy Kaukaz, wojna w Górskim Karabachu, komshuluk, antagonistyczna tolerancjaAbstrakt
Niniejszy artykuł bada specyfikę stosunków sąsiedzkich po konflikcie w społecznościach azerbejdżańskiej i ormiańskiej w Kvemo Kartli, jednym z najbardziej zróżnicowanych etnicznie regionów Gruzji. Zróżnicowany skład etniczny oraz historyczne i polityczne uwarunkowania regionu pokazują, że niehomogeniczne, wieloetniczne społeczności mogą współistnieć, radząc sobie z doświadczeniami po konflikcie. Opierając się na badaniach etnograficznych, w tym wywiadach i obserwacjach terenowych przeprowadzonych w latach 2020–2022, autorka przedstawia, w jaki sposób wybuch wojny w Górskim Karabachu wpłynął na współczesne stosunki azerbejdżańsko-ormiańskie w Gruzji. Wyniki badań zwracają uwagę na to, że lokalne społeczności rozwinęły kontrastujące podejścia i strategie, jednocześnie utrzymując stosunki sąsiedzkie uzupełnione antagonistyczną tolerancją. Artykuł stawia pytanie o to, czy relacje w społeczności opierają się na systemie komshuluk, czy raczej jest to tolerancja antagonistyczna. Omawia też, w jakich sytuacjach dochodzi do konfliktów, a w jakich pielęgnowane są dobrosąsiedzkie relacje. W związku z tym wyniki badań autorki wypełniają również lukę w badaniach nad stosunkami międzyetnicznymi w Gruzji po wojnie w Górskim Karabachu. Są również pierwszymi, które wykorzystują wspomniane ramy teoretyczne do analizy tego konkretnego obszaru w Gruzji.
Bibliografia
Allen, S., Kakabadze, I., Kharatyan, A., Mammadova, J., & Romanova, E. (2009, March 1). Zones of Peace in the South Caucasus. Transcend Media Service. Retrieved October 2, 2023, from https://www.transcend.org/tms/2009/03/zones-of-peace-in-the-south-caucasus
Anderson, B. (1983). Imagined communities: Reflections on the origin and spread of nationalism. Verso.
Bielenin-Lenczowska, K. (2015). Spaghetti z ajwarem: Translokalna codzienność muzułmanów w Macedonii i we Włoszech. Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego. https://doi.org/10.31338/uw.9788323518594 DOI: https://doi.org/10.31338/uw.9788323518594
Bloch, N. (2021). Wdowy, polityczki, feministki i ja: Esej o antropologii na rogu ulicy. Etnografia: Praktyki, Teorie, Doświadczenia, 2021(7), 215–235. https://doi.org/10.26881/etno.2021.7.13 DOI: https://doi.org/10.26881/etno.2021.7.13
Bryant, R. (2016). Introduction. In R. Bryant (Ed.), Post-Ottoman coexistence: Sharing space in the shadow of conflict (pp. 1–38). Berghahn. https://doi.org/10.2307/j.ctt1kgqw2h.5 DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctt1kgqw2h.5
Cieślewska, A., & Kosicińska, K. (in press). Azerbaijani-Armenian relations in Georgia after the 2020 Karabakh War – (un) agreeable and uncertain future.
de Waal, T. (2003). Black garden: Armenia and Azerbaijan through peace and war. New York University Press.
Gamaghelyan, P., & Rumyantsev, S. (2021). The road to the Second Karabakh War: The role of ethno-centric narratives in the Nagorno-Karabakh conflict. Caucasus Survey, 9(3), 320–336. https://doi.org/10.1080/23761199.2021.1932068 DOI: https://doi.org/10.1080/23761199.2021.1932068
Georgieva, C. (1999). Coexistence as a system in the everyday life of Christians and Muslims in Bulgaria. Ethnologia Balkanica, 3, 59–84.
Hastrup, K. (2008). Droga do antropologii: Między doświadczeniem a teorią (E. Klekot, Trans.). Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Hayden, R. M., Erdemir, A., Tanyeri-Erdemir, T., Walker, T. D., Rangachari, D., Aguilar‑Moreno, M., López-Hurtado, E., & Bakić-Hayden, M.(2016). Antagonistic tolerance: Competitive sharing of religious sites in South Asia and the Balkans. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315642079 DOI: https://doi.org/10.4324/9781315642079
Huseynova, S. (2009). Azerbaijanis and Armenians in Georgia: Spaces of coexistence. In S. Grigoryan (Ed.), Positive examples of coexistence from the history of peoples and states of the South Caucasus (pp. 34–44). Antares.
Juvarly, T., & Shabanov, I. (2004). The potential impact of Sadakhly market on the settlement of the Armenian-Azerbaijani conflict. In P. Champain, D. Klein, & N. Mirimanova (Eds.), From war economies to peace economies in the South Caucasus (pp. 216–244). International Alert.
Khalvashi, T., & Batiashvili, N. (2011). ‘Can Muslim be a Georgian?’: Historic overview of discourse on Georgian ‘essence’. In H. Komatsu, Ş. Karastar, T. Dadabaev, & G. Kurmangaliyeva-Ercilasun (Eds.), Central Eurasian studies: Past, present and future (pp. 241–248). Maltepe Universitesi Yayınları.
Kosicińska, K. (2022). Tsopi, Georgia: Where Azerbaijanis and Armenians are living side-by-side. Baltic Worlds, 2022(3–4), 66–69. https://balticworlds.com/wp-content/uploads/2023/01/BW_2022_3_4_Klaudia_Kosicinska.pdf
Kosicińska, K. (2023). Codzienność między granicami: Mobilność i praktyki translokalne w południowo-wschodniej Gruzji [Doctoral dissertation, Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk]. Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk. https://ispan.waw.pl/default/wp-content/uploads/rozprawa-doktorska-klaudii-kosicinskiej.pdf
Kusov, O., Lagunina, I., Vashchenko, A., Dubnov, V., Rondeli, A., & Grigorian, S. (2009, May 6). Rol′ optovykh rynkov v uregulirovanii mezhnatsional′nykh otnosheniĭ. Radio Svoboda. https://www.svoboda.org/a/1622877.html
Lehti, M., & Romashov, V. (2022). Suspending the antagonism: Situated agonistic peace in a border bazaar. Third World Quarterly, 43(6), 1288–1306. https://doi.org/10.1080/01436597.2021.1962274 DOI: https://doi.org/10.1080/01436597.2021.1962274
Leupold, D. (2020). Embattled dreamlands. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780429344152 DOI: https://doi.org/10.4324/9780429344152
Lipiński, W. (2012). Gagauzi i Bułgarzy z ukraińskiego Budziaku: Oblicza sąsiedztwa. In J. Derlicki (Ed.), Między etnicznością a lokalnością: Pogranicze bułgarsko-gagauskie w Besarabii (pp. 43–52). Instytut Archeologii i Etnologii PAN.
Lubańska, M. (2012). Synkretyzm a podziały religijne w bułgarskich Rodopach. Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego. https://doi.org/10.31338/uw.9788323517115 DOI: https://doi.org/10.31338/uw.9788323517115
Maciulewicz, M. (2023). Research on neighbourhood(s) in post-conflict urban settings: The microcosm of neighbourly relations in Mitrovica, Kosovo. Slovanský přehled, 109(1), 85–115.
Mirimanova, N. (2006). Between pragmatism and idealism: Businesses coping with conflict in the South Caucasus. In C. Gündüz, J. Banfield, & N. Killick (Eds.), Local business, local peace: The peacebuilding potential of the domestic private sector (pp. 517–546). International Alert.
National Statistics Office of Georgia. (2016). Statistical yearbook of Georgia. https://www.geostat.ge/en/single-archive/3095
Pasieka, A. (2015). Hierarchy and pluralism: Living religious difference in Catholic Poland. Palgrave Macmillan. https://doi.org/10.1057/9781137482860 DOI: https://doi.org/10.1057/9781137482860
Pomieciński, A., Tadevosyan, A., Fedorowicz, K., & Ordyan, G. (2022). Ludność cywilna wobec wojny w Górskim Karabachu: Antropologia straty i cierpienia. Instytut Badań nad Polityką Europejską.
Prasad, C. (2012). Georgia’s Muslim community: A self-fulfilling prophecy? (ECMI Working Paper #58). European Centre for Minority Issues (ECMI). https://www.files.ethz.ch/isn/140741/Working_Paper_58_En.pdf
Rakowski, T. (2018). Etnografia przedtekstowa: Fenomenologiczne korzenie interpretacji antropologicznej. Teksty Drugie, 2018(1), 16–39. https://doi.org/10.18318/td.2018.1.2 DOI: https://doi.org/10.18318/td.2018.1.2
Romashov, V. (2022). Living together with difference: Narratives and practices of co-existence in Armenian-Azerbaijani rural communities in Georgia [Unpublished doctoral dissertation]. Tampere University.
Romashov, V., Danoyan, M., & Giyasbayli, H. (2019). Communities of practices: Prospects for the Armenian-Azerbaijani everyday engagement across the conflict divide. Caucasus Edition: Journal of Conflict Transformation, 4(1), 152–181.
Storm, K.-J. T. (2019). “Who and where are we?”: Landscapes as mediums of identity negotiation for Georgian Azeri-Turks. Demokratizatsiya: The Journal of Post-Soviet Democratization, 27(4), 443–478.
Straczuk, J. (2006). Cmentarz i stół: Pogranicze prawosławno-katolickie w Polsce i na Białorusi. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Trzeszczyńska, P. (2021). Ciało i naród: O doświadczeniu uczestnictwa i pozycjonowaniu antropologa w terenie. Etnografia: Praktyki, Teorie, Doświadczenia, 2021(7), 237–250. https://doi.org/10.26881/etno.2021.7.14 DOI: https://doi.org/10.26881/etno.2021.7.14
Voronkov, V., Abasov, A., Gamaghelyan, P., Huseynova, S., & Krikorova, Z. (2016). Transcending borders: Federal and transitional approaches to conflict resolution. Caucasus Edition: Journal of Conflict Transformation, 2016(July), 141–177.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2023 Klaudia Kosicińska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
