Niewidoczne dziedzictwo żydowskie w Europie Środkowo-Wschodniej: „(po)ŻYDOWSKIE… Sztetl Opatów oczami Majera Kirszenblata“. Recenzja wystawy w Muzeum Historii Żydów Polskich Polin
DOI:
https://doi.org/10.11649/ch.3640Słowa kluczowe:
żydowskie dziedzictwo materialne, Polska, Europa Środkowo-Wschodnia, krytyczne studia nad dziedzictwem, usankcjonowany dyskurs dziedzictwa, Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, Majer Kirszenblat, OpatówAbstrakt
Recenzja wystawy (po)ŻYDOWSKIE… Sztetl Opatów oczami Majera Kirszenblata zorganizowanej w 2024 roku w Muzeum Historii Żydów Polskich Polin służy otwarciu dyskusji na temat zachowania materialnego dziedzictwa żydowskiego w Europie Środkowo-Wschodniej. Wystawa eksploruje ten temat poprzez prezentację malarstwa Majera Kirszenblata oraz współczesne, pogłębione badania kuratorskie. Recenzja prezentuje strukturę wystawy i zagłębia się w szczegóły dotyczące wybranych eksponatów, by następnie odnieść je do usankcjonowanego dyskursu dziedzictwa, pojęcia z zakresu krytycznych studiów nad dziedzictwem opisującego mechanizmy oficjalnej opieki nad dziedzictwem. Ekspozycja dostarcza argumentów za tym, by podejmować kroki w kierunku zachowania dziedzictwa życia codziennego Żydów w regionie. To zaś jest często przeoczane w oficjalnych praktykach dziedzictwa, które przyznają priorytet ochronie monumentalnych i imponujących miejsc i obiektów. Recenzja także zwraca uwagę na niedostateczną reprezentację miejsc dziedzictwa żydowskiego na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO i postuluje szersze uznanie i działania na rzecz ochrony dziedzictwa wykraczającego poza narrację Holocaustu.
Bibliografia
DeSilvey, C. (2017). Curated decay: Heritage beyond saving. The University of Minnesota Press.
Harrison, R. (2009). What is heritage? In R. Harrison (Ed.), Understanding the politics of heritage (pp. 5–42). Manchester University Press.
Koszarska-Szulc, J., Romik, N., & Kirshenblatt-Gimblett, B. (Eds.). (2024). (po)Żydowskie… Sztetl Opatów oczami Majera Kirszenblata (Z. Sochańska, Trans.). Muzeum Historii Żydów Polskich Polin.
Lehrer, E., & Meng, M. (Eds.). (2015). Jewish space in contemporary Poland. Indiana University Press.
Marszałek, M. (2022). “There’s no such thing as an innocent eye”: Acts of seeing and ethical aspects in postmemorial aesthetics. In A. Artwińska & A. Tippner (Eds.), The afterlife of the Shoah in Central and Eastern European cultures: Concepts, problems, and the aesthetics of postcatastrophic narration (pp. 235–248). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781003050544-14
Olsen, B. (2012). After interpretation: Remembering archaeology. Current Swedish Archaeology, 20(1), 11–35. https://doi.org/10.37718/CSA.2012.01
Olsen, B. (2013). In defense of things: Archaeology and the ontology of objects. Alta Mira Press.
Romik, N. (2024). Hideouts: Architecture of survival. Hatje Cantz.
Smith, L. (2006). Uses of heritage. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203602263
World Heritage List. (2024). UNESCO World Heritage Center. https://whc.unesco.org/en/list/
Wróblewska, M. (2015, June 16). Wojciech Wilczyk “Niewinne oko nie istnieje”. Culture. pl. https://culture.pl/pl/dzielo/wojciech-wilczyk-niewinne-oko-nie-istnieje
Zakrzewski, P. (2023, April 13). “Palestyńcy z Grochowa”: Historia warszawskiego kibucu. Culture.pl. https://culture.pl/pl/artykul/palestyncy-z-grochowa-historia-warszawskiego-kibucu
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Monika Stobiecka
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
