„(A) nasze dusze smutne mają pyski. leżą na dywanie. wyją. nie dają żyć” (J. Mansztajn, O duszy) – leksem dusza w najnowszej poezji polskiej

Autor

  • Karina Stempel-Gancarczyk Instytut Slawistyki PAN [Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences], Warsaw , Instytut Slawistyki PAN [Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences], Warszawa

DOI:

https://doi.org/10.11649/a.2016.005

Słowa kluczowe:

dusza, duch, duszyczka, poezja polska, poezja współczesna, nagrody literackie, nagrody poetyckie, poezja polska XXI wieku

Abstrakt

Artykuł dotyczy wystąpień leksemu dusza w najnowszej poezji polskiej. Z uwagi na zakres materiału dostępnego do analizy rozważania skupiają się na tomach nagrodzonych lub nominowanych do nagród w wybranych ogólnopolskich konkursach poetyckich w latach 2010–2015 (Nagroda im. Wisławy Szymborskiej, Nagroda Literacka „Nike”, Wrocławska Nagroda Poetycka „Silesius”, Nagroda Fundacji im. Kościelskich, Nagroda Poetycka im. K. I. Gałczyńskiego „Orfeusz”, Nagroda Literacka „Gdynia” oraz Nagroda „Złoty Środek Poezji”). W artykule przedstawione są konteksty pojawiania się leksemu dusza oraz leksemów pokrewnych: duch i duszyczka, charakterystyka tego pojęcia z uwzględnieniem aspektów religijnych i niereligijnych, a także funkcje, jakie zyskuje ono w tekstach poetyckich.

Bibliografia

Babbie, E. (2004). Badania społeczne w praktyce. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Bajorowicz, K. (2011). Alteracje albo metabasis. Bielsko-Biała: Urząd Miejski w Bielsku-Białej.

Baran, M. (2012). Niemal całkowita utrata płynności. Kraków: EMG.

Bargielska, J. (2009). Dwa fiaty. Poznań: WBPiCAK.

Bargielska, J. (2012). Bach for my baby. Wrocław: Biuro Literackie.

Bartmiński, J. (2007). Dynamika polskiego pojęcia ojczyzny. W J. Bartmiński, Językowe podstawy obrazu świata. Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Bąk, T. (2011). Kanada. Poznań: WBPiCAK.

Bonowicz, W. (2013). Echa. Wrocław: Biuro Literackie.

Buliżańska, M. (2013). Moja jest ta ziemia. Wrocław: Biuro Literackie.

Czaja, D. (2005). Anatomia duszy. Kraków: WUJ.

Czermińska, M. (1992). Topos duszyczki we współczesnej poezji polskiej. W A. Brodzka & E. Sarnowska-Temeriusz (Red.), Topika antyczna w literaturze polskiej XX wieku (ss. 77–87). Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

Dakowicz, P. (2013). Teoria wiersza polskiego. Sopot: Biblioteka „Toposu”.

Dąbrowska, K. (2012). Białe krzesła. Poznań: WBPiCAK.

Dehnel, J. (2009). Ekran kontrolny. Wrocław: Biuro Literackie.

Dehnel, J. (2013). Języki obce. Wrocław: Biuro Literackie.

Frankfort-Nachmias, C., & Nachmias, D. (2001). Metody badawcze w naukach społecznych. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka.

Gałązka, A. (2010). Lubię być w twoich ustach. Gniezno: Prymasowskie Wydawnictwo Gaudentium.

Grzebalski, M. (2013). W innych okolicznościach. Poznań: WBPiCAK.

Grzegorczykowa, R. (1999). Dzieje i współczesne rozumienie wyrazów „duch” i dusza”. W J. Abramowski & S. Niebrzegowska (Red.), W zwierciadle języka i kultury (ss. 333–339). Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Hammerl, R., & Sambor, J. (1990). Statystyka dla językoznawców. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.

Hartwig, J. (2009). Jasne i niejasne. Kraków: a5.

Hartwig, J. (2013). Zapisane. Kraków: a5.

Honet, R. (2014). Świat był mój. Wrocław: Biuro Literackie.

Janicki, P. (2014). Wyrazy uznania. Wrocław: Fundacja im. Tymoteusza Karpowicza.

Jarosz, Ł. (2012). Pełna krew. Kraków: Znak.

Karasek, K. (2011). Wiatrołomy. Sopot: Biblioteka „Toposu”.

Karasek, K. (2012). Dziennik rozbitka. Mikołów: Instytut Mikołowski.

Książek, M. (2014). Nauka o ptakach. Białystok: Fundacja Sąsiedzi.

Kurek, M. (2010). Oleander. Warszawa: Zeszyty Literackie.

Lipska, E. (2010). Pogłos. Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Majer, D. (2009). Księga grawitacji. Nowa Ruda: Mamiko.

Mansztajn, J. (2009). Wiedeński high life. Olsztyn: Stowarzyszenie Artystyczno-Kulturalne „Portret”.

Mansztajn, J. (2014). Studium przypadku. Poznań: WBPiCAK.

Matywiecki, P. (2009). Powietrze i czerń. Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Mielcarek T. (2014). Obecność [Presence]. (D. Malcolm, Tłum.). Łódź: Dom Literatury w Łodzi.

Mrozek, M. (2014). Horyzont zdarzeń. Szczecin: Fundacja Literatury imienia Henryka Berezy.

Pietrek, K. (2010). Język korzyści. Poznań: WBPiCAK.

Piwkowska, A. (2009). W Wielogłos: Czym jest poezja i kto jest poetą? Wyspa, (1). Pobrano 5 października 2015, z http://kwartalnikwyspa.pl/wieloglos-czym-jest-poezja-i-kto-jest-poeta/

Podgórnik, M. (2011). Rezydencja surykatek. Wrocław: Biuro Literackie.

Podsiadło, J. (2014). Przez sen. Lublin: Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN”.

Polkowski, J. (2012). Głosy. Sopot: Biblioteka „Toposu”.

Radwański, J. (2012). Księga wyjścia awaryjnego. Brzeg: Stowarzyszenie Żywych Poetów.

Robert, M. (2014). Księga meldunkowa. Poznań: WBPiCAK.

Sendecki, M. (2014). Przedmiar robót. Wrocław: Biuro Literackie.

Siwczyk, K. (2013). Dokąd bądź. Kraków: a5.

Słomczyński, S. (2013). Nadjeżdża. Wrocław: Biuro Literackie.

Sobol, M. (2013). Pulsary. Warszawa: Wydawnictwo Nisza.

Sommer, P. (2009). Dni i noce. Wrocław: Biuro Literackie.

Sosnowski, A. (2012). Sylwetki i cienie. Wrocław: Biuro Literackie.

Szuber, J. (2014). Tym razem wyraźnie. Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Świetlicki, M. (2013). Jeden. Kraków: EMG.

Tkaczyszyn-Dycki, E. (2011). Imię i znamię. Wrocław: Biuro Literackie.

Wierzbicka, A. (1997). Understanding cultures through their key words: English, Russian, Polish, German, and Japanese. New York: Oxford University Press. (Polskie wydanie: Wierzbicka, A. (2007). Słowa klucze: Różne języki – różne kultury. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego) DOI: https://doi.org/10.1093/oso/9780195088359.001.0001

Witkowska, I. (2012). Splendida realta. Poznań: WBPiCAK.

Zadura, B. (2010). Nocne życie. Wrocław: Biuro Literackie.

Zgółkowa, H., & Zgółka, T. (1992a). Słownictwo współczesnej poezji polskiej (T. 1, A-P). Poznań: Wydawnictwo UAM.

Zgółkowa, H., & Zgółka, T. (1992b). Słownictwo współczesnej poezji polskiej (T. 2, R-Z). Poznań: Wydawnictwo UAM.

Opublikowane

2016-06-30

Numer

Dział

Artykuły